Joanna Stodolna-Tukendorf

Jak hipermobilność wpływa na stopy?

Zespół hipermobilności konstytucjonalnej to, wbrew pozorom, często występująca przypadłość. Każdy z nas prawdopodobnie spotkał w życiu osobę, która ot tak, bez większego wysiłku i specjalistycznego treningu potrafi zrobić szpagat albo pochylając się do przodu z lekkością położyć całe dłonie na podłodze, nie zginając przy tym kolan. Już na pierwszy rzut oka można zauważyć, gdy ktoś z naszego otoczenia ma przeprosty w stawach łokciowych i kolanowych, a do tego zwykle jest to bardzo ruchliwa osoba, której trudno „usiedzieć w jednym miejscu”. 

To właśnie osoby z wrodzoną hipermobilnością. 

Jak wpływa na funkcjonowanie ma hipermobilność stopy? Co odróżnia stopę wiotką od stopy napięciowej, wydrążonej czy też innych problemów? Zanim odpowiem na to pytanie, zastanówmy się, czym tak naprawdę jest hipermobilność.

Czym jest hipermobilność stopy?

Do diagnozowania zespołu hipermobilności służą tzw. kryteria Brighton, na podstawie których ocenie poddaje się m.in.:

  • zakres ruchomości stawów,
  • występowania bólu na przestrzeni kilku miesięcy, zlokalizowanego w kilku częściach ciała,
  • występowania hipermobilności w rodzinie,
  • przebytych urazów,
  • rozpoznania sylwetki marfanoidalnej – szczupłej, wysokiej, „pająkowatej”,
  • struktury skóry,
  • stanu naczyń krwionośnych. 

Nadruchomość występuje częściej w większym stopniuj u kobiet niż u mężczyzn. Obserwuje się też zmienność w zależności od wieku i rasy. Warto także wspomnieć, że brak jest kryteriów diagnostycznych dla dzieci do 10 roku życia. U dzieci do tego wieku można tylko podejrzewać hipermobilność na podstawi zaburzeń w rozwoju motorycznym.

Jakie są cechy charakterystyczne w
hipermobilności stopy?

Większość osób z hipermobilnością zauważa u siebie brak charakterystycznego łuku stopy. Rzeczywiście pozornie stopa ma obniżony łuk podłużny, jednak szczegółowe badanie ortopodologiczne pokazuje, że łuk stopy jest prawidłowy. Owszem ulega on obniżeniu w momencie obciążenia, ale odbicie na podoskopie, plantografie, czy nawet odbicie mokrej stopy na podłodze pokazuje, że łuk jest zachowany. Jak to wyjaśnić? Nagromadzenie więzadeł (ponad 100) na tak niewielkiej powierzchni, która jest poddawana obciążeniu całym ciężarem ciała pacjenta powoduje, ze  wiotka stopa nie jest w stanie utrzymać „wysokiego” łuku i obniża swoją wysokość, co nie znaczy, że ten łuk zanika, czy że obniża się wydolność dynamiczna stopy .

Typowa dla stopy hipermobilnej jest także możliwość bardzo szerokiego rozłożenia palców, a nawet założenia jednego palca na drugi.

Pacjenci z HK często skarżą się na towarzyszące uczucie zimnych stóp i dłoni, co związane jest z zaburzeniem krążenia w nadmiernie rozciągliwych naczyniach krwionośnych. Pacjenci mają „marmurkowe” stopy i dłonie, co nasila się na tle emocjonalnym

Charakterystyczna jest także skóra na wiotkich stopach – luźna, skłonna do rogowacenia, z cienką wyściółka tłuszczową, skłonnością do modzeli i otarć.

Jak postępować z pacjentem z hipermobilnością stopy?

Terapia pacjenta, u którego stwierdzono zespół nadruchomości, musi przede wszystkim rozpocząć się od rzetelnego poinformowania pacjenta o zaburzeniu i uświadomienia, że będzie mu już towarzyszyło zawsze, co nie znaczy, że dolegliwości również. Bardzo ważne jest więc zastosowanie terapii, która ograniczy negatywny wpływ nadruchomości na stopy i cały narząd ruchu.

Aby zminimalizować dolegliwości bólowe, zalecamy pacjentowi ćwiczenia, które poprawiają stabilizację stawów i wzmocnią mięśnie głębokiej stabilizacji tułowia i kończyn.

Terapia stopy wiotkiej jest o tyle trudna, że ani wkładka, ani ćwiczenia nie zmienią konstrukcji więzadłowej, która zawsze będzie hipermobilna. Jednak to właśnie dobrze dobrana wkładka staje się  takim interfejsem, który łączy stopę z butem. Pacjenci często po raz pierwszy w życiu czują, że but staje się dopasowany do jego stóp, stopy są ustabilizowane, nie poddają się ciężarowi ciała, a chód staje się sprężysty i po prostu wygodny. Wkładka ukierunkowuje ruch stopy, ale nie podpiera jej biernie, wspomaga łuk i jego wydolność, ale nie rozleniwia stopy. 

Każdą wkładkę dobrać trzeba indywidualnie. Oceniamy wydolność dynamiczną stopy, jej ruchomość, wychylenia boczne stopy. Na odbitce plantograficznej obserwujemy, jak zachowuje się stopa pod pełnym ciężarem ciała. 

Wkładki w stopie wiotkiej mogą wiele poprawić i zwiększyć komfort poruszania się. To prowadzi do większej aktywności ruchowej pacjenta, a to z kolei do zmniejszenia dolegliwości bólowych.

Trzeba także umiejętnie opracować skórę wiotkiej stopy. Zaburzenie kolagenu powoduje jej szybkie rogowacenie. Pamiętajmy więc, że stopa w hipermobilności może nadmiernie zareagować na opracowanie przez podologa, a tendencja do bliznowacenia może spowodować, że nieumiejętne opracowanie przyniesie więcej szkody niż pożytku.

Joanna Stodolna-Tukendorf

Joanna Stodolna-Tukendorf

Potrzebujesz wskazówki lub porady dotyczące promocji i marketingu gabinetu podologicznego? Skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się więcej. Sprawdź, co możemy dla Ciebie zrobić.

Wywiad podologiczny

Udostępnij artykuł znajomym

Share on facebook
Share on linkedin
Share on twitter
Share on email

Dodaj komentarz

avatar
  Zapis  
Powiadom o